Merkeziyetsiz Sosyal Medya

Merkeziyetsiz Sosyal Medya

Düşünceler ve halka açık söylemler şirketlerin kontrol ettiği platformlarda dile getirilmeli mi?

Özetle:

  • Merkeziyetsiz Sosyal Medya, sosyal medya tekelleri için kötü haber olabilir. Merkeziyetsiz sosyal medya, internet mimarisine uyum sağlar ve yeni medya, sosyal organizasyon ve teknoloji biçimleriyle ifade ve deney özgürlüğünü teşvik eder. Bugün federe bir sosyal medya ağına bağlanmak için en popüler yazılım olan Mastodon kullanıcı içeriklerinin birkaç şirketin elinde bulunan sosyal medya platformlarında paylaşılması zorunluluğunu ortadan kaldırıyor.

Yazılım ve donanım alanında çalışan Mischa Spiegelmock sosyal medyanın merkeziyetsizleşmesine ilişkin bir yazı kaleme aldı. İşte Spiegelmock 'un sosyal medya tekellerini eleştirdiği "Merkeziyetsiz Sosyal Medya" başlıklı makalesi:

"Facebook hangi söylemleri yasaklamalı? ABD hükümeti Twitter'in kimleri yasaklayabileceği konusunda ne tür düzenlemeler yapmalı? Bu sorular kimin umrunda, benim değil. Daha ilk başta sorulmaması gereken bu sorulara gereğinden fazla enerji ve mürekkep harcıyoruz. 

Düşüncelerimizi ve halka açık söylemlerimizi şirketlerin, hatta hükümetlerin kontrol ettiği platformlarda dile getirmek zorunda değiliz. İyi haber şu ki; içeriklerimizi birkaç şirketin elinde bulunan sosyal medya platformlarında paylaşmak zorunda değiliz. Bunun için doğal olarak sosyal bir engel söz konusu olsa da teknik olarak bir engel bulunmuyor ve bu sorunun çözülebilmesi için teknolojik temeli olan bir çözüm mevcut.

Peki çözüme ihtiyacı olan bu sorun nedir? Bence sorun insanların paylaşımlarını kontrol eden Facebook, Youtube, Twitter gibi platformların başının etini yiyen makaleler, uzmanlar ve yasalar tarafından halihazırda fantastik bir şekilde resmedilmiştir. Endişeli vatandaşlar, işgüzarlar, yozlaşmış politikacılar, düşünce kuruluşları, ailemiz hepsi ne okuyabileceğimiz ya da yazabileceğimize karar vermek için bu platformlardan talepte bulunuyor. Bunu bir sorun olarak görüyorum çünkü kimsenin benim için hangi bilgileri paylaşabileceğim veya tüketebileceğime karar vermesi gerektiğini düşünmüyorum. Benim ne paylaşabileceğim veya tüketebileceğime Mark Zuckerberg, Donald Trump, Jack Dorsey, milletvekilleri veya Çin Halk Cumhuriyeti karar veremez. Buradaki tek sorun sansürü kontrol eden hükümet ve özel şirketler değil.

Herkesin bildiği gibi bu hizmetler ücretsizdir ve herkesin bildiği gibi eğer ürüne para ödemiyorsanız ürün sizsiniz. Facebook ve Google, gelirlerinin neredeyse tamamını, kişisel verilerinizi reklamverenlere, PR ajanslarına ve politikacılara satarak elde ediyor. Ancak daha iyi bir yol mümkün.


Federe Sosyal Medya

Cevap; federasyon, sorumluluğun dağıtılması, adem-i merkeziyetçilik, dağıtık sistemler. Kavramı zaten biliyorsunuz, daha iyi anlamak için e-postayı düşünün, herhangi bir e-posta kullanıcı adınız yoktur,  e-posta adresiniz vardır. E-posta adresiniz bir ana bilgisayar üzerindeki bir kullanıcı adıdır örneğin mspiegelmock@gmail.com, gmail.com sistemindeki mspiegelmock kullanıcısını belirtir. Gmail kullanmaya başka birine (örn: rms@gnu.org) e-posta yazabilirim ve sağlayıcım olan gmail.com’dan gnu.org ana bilgisayarına rms kullanıcısına bir mesaj göndermesi için istekte bulunabilirim.

Tüm e-posta sunucuları iletileri birbirine nasıl göndereceğini bilir. Çok sayıda farklı e-posta barındırıcısı, sağlayıcısı, sunucu uygulaması ve istemci uygulaması vardır. Google veya Microsoft gibi ücretsiz bir sağlayıcıya kaydolmayı seçebilirsiniz, işvereniniz size bir hesap sağlayabilir veya kendi sunucunuzu çalıştırabilirsiniz.

İstediğiniz her tür uygulamayı e-posta ile kullanabilirsiniz, örneğin gmail.com, Apple Mail, Süpermen, Outlook, mutt veya emacs. Web tabanlı e-postaların ilk günlerinde, Yahoo ve Hotmail gibi birkaç seçenek vardı ve sonunda en iyi kullanıcı deneyimini sağlayan şirket, kullanıcıların büyük çoğunluğunu çekmeyi başardı.

Şüphesiz spam ve kötü amaçlı içerikle ilgili bazı sorunlar da vardı ve sistemler bunlarla mücadele etmek için önemli ilerlemeler (spam ve virüs filtreleri, gerçek zamanlı kara listeler, DKIM / SPF) kaydetti. Federasyon demek isterken işte böyle bir şeyden bahsediyorum.

Federe sosyal medyanın arkasındaki kavramı anlamak için e-postayı düşünün. Kendinizi rahat hissedeceğiniz bir oluşumu ("ana bilgisayar") olan bir hesaba kayıt olursunuz veya çok istiyorsanız kendiniz bir hesap çalıştırırsınız.

 

Kaynak: Mischa Spiegelmock 


Birisini takip etmek için @wooster@social.coop (https://@wooster@social.coop/) gibi bir adrese ihtiyacınız var. Twitter'ı bir e-posta adresi olarak düşünün. Tam adres, kullanıcı adını (@wooster) ve kullanıcının kayıtlı olduğu ana bilgisayarı (social.coop) belirtir.

Takip ettiğiniz insanlara ek olarak iki tür zaman tüneliniz var. Bir zaman tüneli, oluşumunaz katılanların bulunduğu "yerel" zaman tüneli. İkincisi, Belirli bir hobi, dil, ilgi alanı, bölge veya felsefeyi paylaşan kişilerin oluşumuna katılırsanız, sizin için alakalı olabilecek yayınlara sahip bir feed oluşturabilirsiniz, benzer oluşumlarla bağlantı kurabilir veya "federe" edebilir, oluşumdaki kullanıcıları diğer oluşumdaki kullanıcılarla bağlayabilirsiniz.

Kaynak: Mischa Spiegelmock 


Özdenetim

İçerik denetimi için merkezi bir otorite olmaması, sistemin kötüye kullanıma açık olduğu anlamına gelmez. Denetleme mevcut, ancak Facebook veya Twitter'dan farklı olarak denetleyicilerinizi kendiniz seçebilirsiniz. Çoğu durumda, hangi içeriği engelledikleri, hangi tür örneklerle federasyon yapmak istedikleri ve ne tür içeriğe izin verdikleri hakkında politikalar vardır. Politikalarına katılmıyorsanız, tercihlerinize uygun bir oluşuma katılabilir veya kendi politikalarınızı başlatabilirsiniz. Duymak istemediğim bir sürü insan var, orada yaşam kalitemi düşürecek birçok gönderi var ve biraz denetim için dış kaynak kullanmakta iyiyim. Mark Zuckerberg’in tüm bilgilerin nihai hakemi olmasını istemiyorum.

Propaganda, troller, suistimal ve yanlış bilgilendirme her platformda mevcuttur. YouTube, LiveJournal, TikTok, Twitter ve şüphesiz federal sosyal medyada bulabilirsiniz. Medya okuryazarlığı, medya tüketicilerinin tüm medyada bulunan önyargıları ve çarpıklıkları anlamalarına yardımcı olmak için öğretilmesi gereken önemli bir beceridir. Olumlu kontrol sağlayan bir platform birçok kullanıcı için arzu edilir. Fakat gerçek şu ki; eleştirel düşünceyi dış kaynaklardan kullanamazsınız. Bunun üstesinden gelmek yok.

Propaganda, troller, suistimal ve yanlış bilgilendirme her platformda mevcuttur. YouTube, LiveJournal, TikTok, Twitter ve şüphesiz federal sosyal medyada dahi bulabilirsiniz. Medya okuryazarlığı, medya tüketicilerinin tüm medyada bulunan önyargıları ve çarpıklıkları anlamalarına yardımcı olmak için öğretilmesi gereken önemli bir beceridir. Birçok kullanıcı olumlu teyit sağlayan bir platformu arzu eder fakat gerçek şu ki eleştirel düşünceyi dış kaynaklardan alamazsınız.

Hangi bilgilerin yayılabileceğine veya yayılamayacağına karar vermek yukarıdan aşağı merkezileştirilmiş yapılar için basit olmalıdır. Ancak şirketlerin ve politikacıların teşvikleri ve baskıları bu gücün  yanlışları örtbas etmek için kötüye kullanma cazibesi çoğu platform için direnemeyecek kadar güçlü. Şimdi hepimiz Çernobil'de neler olduğunu ve bilginin saklanmasının neden olduğu sefaleti biliyoruz. Belki fevkalade aydınlanmış ve yardımsever bir bilgi despotu olsaydı, onları sorumlu kılmak iyi olurdu, ama o yetkiyi benim üzerimde otoritesi olan birine vermeyi gerçekten düşünemiyorum.

Üye olduğum oluşum sosyal medya kooperatifi social.coop. Bir sunucuya Mastodon oluşumu barındırması için ödeme yapmak için az miktarda para bağışlayan bir grup insan ve bunu sürdürmeye ve yönetmeye yardımcı olan gönüllüler var. Tartışmalar ve fikir birliğine dayalı karar verme için çevrim içi bir forum ve birçok akıllı insan var. Bu, mümkün olan kendi kendini örgütleme türünün sadece bir örneği.


Mastodon

Bugün federe bir sosyal medya ağına bağlanmak için en popüler yazılım Mastodon'dur. Doğal olarak ücretsiz ve açık kaynak kodludur bununla birlikte kullanabileceğiniz bazı ücretli uygulamalar da vardır. Mastodon web arayüzü şöyle görünür:

Kaynak: Mischa Spiegelmock 


Pek çok topluluk Mastodon oluşumlarını kullanıyor; bazıları kamu, bazıları kooperatif, bazıları özel. Mastodon'u Mastodon kullanan kişilerle konuşmak için kullanmak zorunda değilsiniz, ActivityPub adlı bir yazılım ile federasyondaki herhangi bir kişiyi takip edebilir, paylaşabilir, yayınlayabilir, beğenebilir, yorum yapabilir ve iletişim kurabilirsiniz. Mastodon, federe sosyal medyadır, federe sosyal medya Mastodon değildir.


ActivityPub

İlk günlerde “pubsubhubbub” gibi gerçekten iğrenç isimlerle sosyal ağ protokolleri oluşturma girişimleri vardı. Bir kaç deneme sonra 2018'de Dünya Web Konsorsiyumu (W3C) tarafından ActivityPub adıyla resmi bir sosyal ağ protokolleri standardı yayınlandı. Son derece yeni bir standart olduğu için hala uygulamaların ilk günlerindeyiz.

Dürüst olmak gerekirse ActivityPub hakkında bilgi edinmenin en iyi yolu standart dokümanı okumaktır. Dostça karikatürlerle sade bir İngilizcedir ve çok açıktır. İlerleyen dönemlerde sadece bağımsız sunucular değil, mevcut platformlara ve sitelere entegre sunucu yetenekleri ile birlikte, bir dizi kütüphane ve istemci ortaya çıkmasını bekliyoruz.  

Kaynak: Mischa Spiegelmock 


Kullanıcı tabanı

Ağ etkisi, sosyal ağı çekici kılan şeydir. Ne kadar çok insan varsa o kadar faydalı olur. Ünlülere sahip olmak birçok insan için büyük bir beraberliktir. Statükoya meydan okuyanların karşılaştığı en büyük zorluk budur.

Facebook veya Twitter'de kalıcı olmadığına inanıyorum. MySpace'nin yerine bir şey hayal etmenin zor olduğu yılları hatırlıyorum.  Değişimler azalır ve büyük kitleler giderek artan hızlarla yeni platformlara sorunsuzca taşınırlar.

Kaynak: Mischa Spiegelmock 


İnternet, standartları ve protokolleri tanımlayan topluluklar tarafından bir araya getirilen merkezi olmayan bir özerk sistem koleksiyonudur. Dağıtılmış sosyal medya, internet mimarisine çok güzel bir şekilde uyar ve yeni medya, sosyal organizasyon ve teknoloji biçimleriyle ifade ve deney özgürlüğünü teşvik eder. Kuşkusuz, internet hipernormalizasyon etkisini yoğunlaştırmak gibi yeni problemler de yaratacaktır. Normların ve sağlam topluluk yapılarının anlaşılması biraz zaman alacaktır. Herkesin kendi için belirledikleri sınırlar ve parametreler nedeniyle  geniş sosyal topluluklara katılma yeteneği daha karışık olacak, ancak sonuçta daha güçlü olacak ve mevcut sosyal medya tekelcilerinden daha olumlu ve daha iyi inisiyatifler tarafından yönlendirilecektir."


Kaynak: https://spiegelmock.com/2020/05/28/decentralizing-social-media/

Size ne düşünüyorsunuz

Yorum

Piyasanın korku & açgözlülük endeksi
Korku (Ko)
Açgözlülük (Aç)
  • 3 gün
  • Dün
  • Bugün
Detaylar İçin Tıklayın powered by : alternative.me

bfmedia/data

BTC $ 9245,7
XRP $ 0,1851
ETC $ 6,2480
ETH $ 238,57
ADA $ 0,1138
LTC $ 43,545
USDT $ 1,0001
TRX $ 0,0174
powered by : bittrex.com
Piyasanın korku & açgözlülük endeksi
Korku (Ko)
Açgözlülük (Aç)
  • 3 gün
  • Dün
  • Bugün
Detaylar İçin Tıklayın powered by : alternative.me

bfmedia/data

BTC $ 9245,7
XRP $ 0,1851
ETC $ 6,2480
ETH $ 238,57
ADA $ 0,1138
LTC $ 43,545
USDT $ 1,0001
TRX $ 0,0174
powered by : bittrex.com